Park Radolińskich Jarocin

Park Radolińskich w Jarocinie to ponad 27 hektarów zieleni rozciągających się w samym centrum miasta, tuż obok Rynku. To miejsce, gdzie historia splata się z naturą – krajobrazowe założenie z połowy XIX wieku, które przez ostatnie lata przeszło gruntowną rewitalizację i dziś znów tętni życiem.

Spacer alejkami tego parku to podróż przez prawie dwa stulecia. Warto się tu zatrzymać na dłużej, bo to nie tylko zieleń i ławki – to całe założenie pałacowo-parkowe z prawdziwego zdarzenia.

Historia parku – dzieło słynnego projektanta

Kiedy w latach 1840-1850 rodzina Radolińskich postanowiła stworzyć park przy swojej rezydencji, nie szukała byle kogo do projektu. Zadanie powierzono Piotrowi Józefowi Lenné – temu samemu, który projektował parki w Wiedniu, Berlinie i Wrocławiu. Efekt? Krajobrazowe założenie, które należy do najpiękniejszych w całej Wielkopolsce.

Lenné wykorzystał naturalny przepływ rzeczki Lipówki, którą spiętrzono, tworząc malowniczy staw. To właśnie wokół niego koncentruje się dziś sporo życia parkowego. W 2002 roku pojawił się na nim dodatkowy akcent – fontanna w kształcie blaszanego kwiatu, która w słoneczne dni staje się ulubionym miejscem do zdjęć.

Park przez lata należał do prywatnej posiadłości Radolińskich – rodu związanego z Jarocinem od XVII wieku. Dopiero po wojnie stał się ogólnodostępny i dziś każdy może przejść się alejami, które niegdyś były domeną arystokratycznej rodziny.

Co zobaczyć w parku – od pomnikowych drzew po średniowieczny Skarbczyk

Największym skarbem parku jest jego stare drzewostan. Znajduje się tu jedna z najdłuższych w Europie alei grabowych – warto nią przejść chociażby dla samego doświadczenia. Wiele drzew ma status pomników przyrody, w tym dąb „Jan” nazwany na cześć Jana Radolińskiego, który zarządzał Jarocinem w XVIII wieku. Można też natknąć się na potężny jesion wyniosły czy buk pospolity z charakterystyczną, gładką korą.

W głębi parku, nad stawem, stoi Skarbczyk – niewielka, murowana wieża, która jest najstarszym elementem całego założenia. To pozostałość po dawnej siedzibie właścicieli miasta, prawdopodobnie z XIV wieku. Początkowo była to drewniana budowla obronna otoczona fosą, spalona na przełomie XIV i XV wieku. W jej miejsce w XVI wieku wzniesiono murowaną wieżę, która przetrwała do dziś.

W 1894 roku Skarbczyk odrestaurowano, dodając nowy dach i wieżyczkę. Radolińscy używali go jako archiwum rodzinnego. Po remoncie w 1958 roku budynek stał się pierwszą siedzibą Muzeum Regionalnego w Jarocinie. Dziś można go zwiedzić w godzinach otwarcia muzeum.

W parku znajdowało się niegdyś alpinarium – dziś po tym egzotycznym ogrodzie skalnym pozostał jedynie kopiec, który wciąż można odnaleźć podczas spaceru.

Park po rewitalizacji – nowe oblicze starego założenia

Między 2015 a 2021 rokiem park przeszedł kompleksową rewitalizację. Gmina Jarocin zrealizowała projekt za środki unijne, Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i własne. Efekt jest widoczny gołym okiem – odnowione alejki, uporządkowana zieleń, nowe nasadzenia, odmulone stawy z umocnionymi brzegami.

Powstała ścieżka edukacyjna „Parkowy odkrywca – cenne drzewa w jarocińskim parku”, która prowadzi przez najciekawsze zakątki i pokazuje pomniki przyrody. To dobry sposób, żeby poznać park z przewodnikiem – choć tym razem w formie tablic informacyjnych.

Wiosną park zachwyca białymi dywanami kwitnącego zawilca gajowego, który pojawia się zanim na drzewach wyrosną liście. Później przychodzi kolej na fiołki wonne – pachnące, miododajne kwiaty przyciągające motyle. Park żyje przez cały rok, ale właśnie wiosną i latem pokazuje się z najlepszej strony.

Pałac Radolińskich – neogotycka rezydencja w parku

W sercu parku stoi pałac zaprojektowany przez Friedricha Augusta Stülera – architekta, który tworzył dla pruskich elit. Władysław Radoliński zlecił mu projekt okazałej siedziby w stylu angielskiego neogotyku. Stüler dał z siebie wszystko – zaprojektował gmach, który miał być dumą rodu na pokolenia.

Pałac wznoszono od połowy XIX wieku. Początkowo planowano jeszcze bardziej okazałą budowlę, ale ze względów technicznych zrezygnowano z pierwotnego projektu. I tak jednak powstała imponująca rezydencja, która przez dziesięciolecia gromadziła kolekcje broni, mebli (w tym należących do Stanisława Augusta Poniatowskiego), obrazów i bibliotekę liczącą tysiące tomów.

W 1917 roku pałac dotknął tragiczny pożar, który zniszczył większość zbiorów. Odbudowano go, ale nigdy nie wrócił do dawnej świetności. Dziś mieści instytucje miejskie. Wnętrza można zwiedzić po wcześniejszym umówieniu, choć sam widok z zewnątrz – szczególnie od strony parku – robi wrażenie.

Na tylnej elewacji pałacu znajduje się zegar słoneczny z 1910 roku autorstwa Richarda Munzky’ego – ciekawy detal, który łatwo przeoczyć podczas spaceru.

Dla kogo jest ten park?

Park Radolińskich to miejsce uniwersalne. Rodziny z dziećmi znajdą tu przestrzeń do zabaw i pikniku na trawie. Miłośnicy historii docenią Skarbczyk, pałac i opowieści o rodzie Radolińskich. Biegacze mają tu regularnie organizowane parkrun – bezpłatne, cotygodniowe biegi na 5 km (starty w soboty o 9:00).

Dla osób szukających spokoju to doskonałe miejsce na lekturę na ławce pod starymi drzewami. Fotografowie znajdą tu kadry o każdej porze roku – od wiosennych zawilców po jesienne kolory liści. Park jest też miejscem wydarzeń kulturalnych, choć po rozbiórce amfiteatru w 2017 roku ta funkcja nieco osłabła.

Praktyczne informacje – jak dotrzeć i ile czasu poświęcić

Lokalizacja: ul. Kasztanowa 8, 63-200 Jarocin (centrum miasta, blisko Rynku)

Godziny otwarcia: Park jest ogólnodostępny przez całą dobę, cały rok. Skarbczyk (muzeum) ma własne godziny otwarcia – warto sprawdzić przed wizytą.

Ceny: Wstęp do parku jest bezpłatny. Zwiedzanie Skarbczyka w ramach Muzeum Regionalnego może być biletowane – szczegóły na miejscu lub na stronie muzeum.

Jak dojechać:

• Pieszo z dworca kolejowego i autobusowego – około 15 minut marszu
• Z Rynku – około 7 minut spacerem
• Samochodem – parking przy hali targowej (ul. Kasztanowa 18), naprzeciwko głównego wejścia do parku; kilka miejsc także przy ul. Zamkowej
• Komunikacja miejska – najbliższy przystanek: Kasztanowa (linia 0 JLA)

Ile czasu przeznaczyć: Na spokojny spacer główną trasą wystarczy godzina. Jeśli chcesz zwiedzić Skarbczyk, obejrzeć wszystkie pomnikowe drzewa i odpocząć przy stawie – zaplanuj 2-3 godziny. Dla biegaczy uczestniczących w parkrun to około 30-40 minut (w zależności od tempa).

Co warto wiedzieć: Ścieżki w większości są nieutwardzone, po deszczu mogą być błotniste. Warto mieć wygodne obuwie. W parku nie ma restauracji, ale w centrum Jarocina (kilka minut spacerem) znajdziesz kawiarnie i punkty gastronomiczne.