Kościół Chrystusa Króla Jarocin
W centrum Jarocina, przy zbiegu ulic Paderewskiego i Kościuszki, stoi okazały kościół Chrystusa Króla – świątynia, która powstała z realnej potrzeby mieszkańców miasta w okresie międzywojennym. To nie zabytek z odległych wieków, ale budowla z charakterem, która przeszła przez trudne momenty historii i dziś stanowi ważny punkt na religijnej mapie miasta. Jej historia pokazuje, jak determinacja lokalnej społeczności potrafiła przezwyciężyć trudności finansowe i polityczne.
- neoklasycystyczna architektura
- historia budowy z determinacji
- tablice upamiętniające zesłańców
- przestronność wnętrza
- wieża dodana w 1999 roku
Historia budowy kościoła w Jarocinie
Pod koniec lat 20. XX wieku Jarocin miał problem – katolików w mieście było za dużo, a świątyń za mało. Niewielki kościół św. Marcina nie mieścił wszystkich wiernych, a innych większych obiektów sakralnych w mieście brakowało. W maju 1928 roku na łamach Gazety Jarocińskiej ksiądz proboszcz Ignacy Niedźwiedziński zaapelował do mieszkańców o wsparcie budowy nowego, dużego kościoła.
Ciekawostka – to nie była jego pierwsza próba. Już w 1921 roku podjął podobną inicjatywę i zbierał datki, ale w 1923 roku inflacja pochłonęła wszystkie zebrane środki. Nie zniechęciło go to jednak i siedem lat później wrócił z pomysłem.
W maju 1928 roku powołano komitet, który miał zebrać odpowiednią sumę na budowę. Rozważano różne lokalizacje – jedni proponowali ulicę Wrocławską, inni odbudowę ruin kościoła Świętego Ducha. Ta druga opcja odpadła dość szybko, bo ruiny stały daleko od centrum i były niewielkie. Ostatecznie wybrano obecną lokalizację, bardziej centralną i dostępną dla mieszkańców.
Projekt Stefana Cybichowskiego i realizacja
Autorem projektu był Stefan Cybichowski, architekt, który zaprojektował trójnawową bazylikę z poprzecznym transeptem. Budowa postępowała sprawnie, bo już 24 grudnia 1930 roku odprawiono pierwszą mszę – pasterkę. Świątynia była jeszcze w stanie surowym, ale to nie przeszkodziło w jej inauguracji.
Prace wykończeniowe ciągnęły się do 1931 roku. Wnętrze otrzymało neoklasycystyczne wyposażenie, które do dziś nadaje kościołowi elegancki, choć stonowany charakter. Przez pierwsze dziesięciolecia kościół funkcjonował jako obiekt filialny parafii św. Marcina, dopiero w 1965 roku wydzielono z niego samodzielną parafię.
Podczas II wojny światowej Niemcy zamienili kościół na magazyn mebli. Świątynia przetrwała okupację, ale jej pierwotna funkcja została zawieszona na kilka lat.
Architektura i wyposażenie świątyni
Kościół Chrystusa Króla to trójnawowa bazylika z transeptem – rozwiązanie architektoniczne, które daje wnętrzu przestronność i monumentalność. Neoklasycystyczne wyposażenie nie przytłacza bogactwem detali, ale tworzy harmonijną całość.
W kruchcie znajdują się dwa ważne elementy upamiętniające lokalną historię. Pierwsza to tablica poświęcona zesłańcom na Syberię – przypomnienie o losach Polaków deportowanych w głąb Rosji. Druga to epitafium Kazimierza Barwickiego, postaci związanej z historią Jarocina.
Charakterystycznym elementem świątyni jest wieża, która jednak nie powstała razem z główną bryłą budynku. Dobudowano ją dopiero w 1999 roku, prawie 70 lat po ukończeniu kościoła. To dość nietypowe rozwiązanie – większość świątyń projektuje się z wieżą od razu, ale w Jarocinie zdecydowano się na etapową realizację.
Co zobaczyć w kościele Chrystusa Króla
Wnętrze kościoła to przestronna, dobrze oświetlona przestrzeń z trzema nawami. Neoklasycystyczne wyposażenie obejmuje ołtarze, ambonę i inne elementy liturgiczne utrzymane w stonowanej estetyce. Nie ma tu przepychu barokowych złoceń ani gotyckiej monumentalności – raczej powściągliwą elegancję charakterystyczną dla architektury lat 30. XX wieku.
Warto zwrócić uwagę na tablice pamiątkowe w kruchcie. Epitafium Kazimierza Barwickiego i tablica upamiętniająca zesłańców to świadectwa trudnej historii regionu. Dla osób zainteresowanych lokalną historią te elementy mogą być punktem wyjścia do głębszego poznania losów mieszkańców Jarocina.
Transept – poprzeczna nawa przecinająca główną oś świątyni – daje wnętrzu charakterystyczny układ przestrzenny. To rozwiązanie typowe dla większych kościołów, które w przypadku jarocińskiej świątyni podkreśla jej rangę jako głównego kościoła parafialnego w tej części miasta.
Dla kogo jest ten kościół
Kościół Chrystusa Króla to przede wszystkim czynna świątynia parafialna, więc osoby planujące wizytę powinny pamiętać o szacunku dla wiernych i liturgii. Nie jest to typowy obiekt turystyczny z przewodnikami i biletami, ale można zajrzeć poza godzinami mszy, by spokojnie obejrzeć wnętrze.
Dla miłośników architektury międzywojennej to ciekawy przykład realizacji z lat 30., pokazujący jak projektowano duże świątynie w tamtym okresie. Osoby zainteresowane historią XX wieku znajdą tu ślady zarówno okresu międzywojennego, jak i okupacji niemieckiej.
Nie jest to obiekt, który zachwyci turystów szukających średniowiecznych fresków czy renesansowych ołtarzy. Ale jeśli ktoś chce zobaczyć, jak wyglądały świątynie budowane w okresie II Rzeczypospolitej i jak lokalne społeczności realizowały swoje potrzeby religijne, warto tu zajrzeć.
Informacje praktyczne – jak zwiedzić kościół
Kościół znajduje się przy ulicy Paderewskiego 9 w Jarocinie (niektóre źródła podają też adres Kościuszki 14A – to ten sam obiekt, ulice się tam zbiegają). Z centrum miasta można dojść pieszo w kilka minut.
Wstęp do kościoła jest bezpłatny – to czynna świątynia parafialna, nie obiekt muzealny. Najlepiej zaplanować wizytę poza godzinami mszy świętych, żeby nie przeszkadzać w liturgii.
Msze święte w niedziele odprawiane są o godzinach: 6:00 (w kaplicy szpitalnej), 7:30, 9:30, 11:00 (msza z udziałem dzieci), 12:15 (z wyjątkiem lipca i sierpnia) oraz 18:00. W dni powszednie msze odbywają się o 6:30, 7:30 i 18:30 (w okresie zimowym o 17:30).
Na zwiedzenie wnętrza wystarczy 15-20 minut, chyba że ktoś chce dłużej poobserwować detale wyposażenia lub posiedzieć w ciszy. Jeśli ktoś planuje szlak po kościołach Jarocina, warto połączyć wizytę z kościołem św. Marcina, który znajduje się w pobliżu i jest starszy – to właśnie z powodu jego małej powierzchni powstała potrzeba budowy świątyni Chrystusa Króla.
Jarocin leży około 70 kilometrów na południowy wschód od Poznania, przy trasie do Kalisza. Dojazd samochodem z Poznania zajmuje około godziny, z Kalisza pół godziny. Miasto ma też połączenie kolejowe i autobusowe z większymi ośrodkami regionu.
W 2015 roku parafia obchodziła jubileusz 50-lecia swojego istnienia. W uroczystościach wziął udział biskup kaliski Edward Janiak, co podkreśliło rangę tej świątyni w strukturach diecezji kaliskiej.
Kontakt z parafią: telefon 62 747 25 79, email [email protected]. Na stronie internetowej parafii można sprawdzić aktualne godziny mszy i wydarzenia parafialne.
