Sanktuarium Świętogórskie Głogówko

Na wzgórzu morenowym zwanym Świętą Górą, kilka kilometrów od Gostynia w Wielkopolsce, stoi jeden z najbardziej rozpoznawalnych baroków w Polsce. Sanktuarium Świętogórskie w Głogówku to nie tylko największe sanktuarium maryjne archidiecezji poznańskiej, ale też miejsce które od wieków przyciąga pielgrzymów szukających wyciszenia i kontaktu z historią. Kopuła bazyliki widoczna z daleka zapowiada coś wyjątkowego – świątynię zbudowaną na wzór weneckiej Santa Maria della Salute.

Historia sanktuarium – od drewnianej kaplicy do barokowego cudu

Święta Góra miała charakter sakralny już w średniowieczu. W XV wieku stała tu skromna drewniana kaplica z wizerunkiem Matki Bożej, która z czasem przyciągała coraz więcej wiernych. W 1512 roku wzniesiono drewniano-murowany kościółek, ale prawdziwy przełom nastąpił w XVII wieku.

Wszystko zmieniło cudowne uzdrowienie Adama Konarzewskiego. Wdzięczny za odzyskanie zdrowia, postanowił ufundować okazałą świątynię. Wraz z księdzem Stanisławem Grudowiczem doprowadził w 1668 roku do powstania pierwszej w Polsce Kongregacji Oratorium świętego Filipa Neri – zakonu filipinów, który do dziś sprawuje opiekę nad sanktuarium.

Konarzewski nie dożył ukończenia swojego dzieła. Po jego śmierci w 1676 roku budowę kontynuowała żona Zofia z Opalińskich. To ona podjęła odważną decyzję o zmianie projektu i wzniesieniu świątyni na wzór weneckiej bazyliki. Prace trwały od 1675 do 1698 roku, a efekt przeszedł najśmielsze oczekiwania.

W murze okalającym Świętą Górę wmurowano kulę armatnią – pamiątkę po licznych bitwach, które toczyły się w okolicy. Mimo wielokrotnych walk kościół nigdy nie został zniszczony, co wierni uznają za kolejny cud.

Co zobaczysz w bazylice – barokowe wnętrze pełne detali

Sama bryła budowli robi wrażenie. Monumentalna świątynia wzniesiona na planie centralnym z ośmioboczną nawą, nad którą góruje kopuła posadowiona na bębnie. Do nawy przylega prostokątne prezbiterium i sześć kaplic bocznych.

Wnętrze to prawdziwa uczta dla oczu. Złocone ołtarze barokowe i rokokowe, freski na kopule przedstawiające sceny z życia świętego Filipa Neri, bogato zdobione rzeźby. W zakrystii zachowały się rokokowe meble harmonijnie wpisujące się w architekturę wnętrza.

Sercem sanktuarium jest główny ołtarz z cudownym obrazem Matki Bożej Świętogórskiej z Dzieciątkiem. Namalowany temperą na desce w 1540 roku, przedstawia Matkę Boską z kwiatem róży w dłoni, a w tle widać panoramę Gostynia. Obraz został ukoronowany koronami papieskimi w 1928 roku przez prymasa Polski kardynała Augusta Hlonda. W 1971 roku papież Paweł VI podniósł kościół do godności bazyliki mniejszej.

Podziemne krypty i historia pod stopami

Nie każdy wie, że pod sanktuarium znajdują się krypty dostępne dla zwiedzających. Spoczywają tam fundatorzy świątyni oraz członkowie Kongregacji filipinów. To niezwykłe doświadczenie zejść do podziemi barokowej bazyliki i poczuć ciężar historii tego miejsca.

W 1929 roku sanktuarium odwiedził prezydent Ignacy Mościcki, co świadczy o randze tego miejsca w międzywojennej Polsce.

Życie kulturalne – więcej niż tylko kult religijny

Sanktuarium Świętogórskie to także ważny ośrodek kulturalny Wielkopolski. Przy bazylice działa Stowarzyszenie Miłośników Muzyki Świętogórskiej imienia Józefa Zeidlera, które organizuje coroczny Festiwal Muzyki Oratoryjnej „Musica Sacromontana”. Festiwal przyciąga miłośników muzyki sakralnej i prezentuje zarówno dzieła wielkich kompozytorów, jak i utwory związane z historią Świętej Góry.

Przy klasztorze znajduje się też Dom Rekolekcyjny dla osób pragnących wewnętrznego wyciszenia i kilku dni w duchowej atmosferze.

Rok 2012 był szczególny dla sanktuarium – obchodzono wówczas 500-lecie Cudów związanych ze Świętą Górą.

Dla kogo to miejsce i ile czasu zarezerwować

Sanktuarium odwiedza bardzo różna publiczność. Pielgrzymi przybywają tu grupami i indywidualnie, szukając duchowego wsparcia. Turyści zainteresowani architekturą barokową znajdą tu doskonały przykład tego stylu. Miłośnicy historii docenią wielowiekową tradycję miejsca i ciekawe losy fundatorów.

Rodziny z dziećmi? Jeśli dzieci interesują się zwiedzaniem zabytków, można tu przyjechać na spokojne popołudnie. Samo zwiedzanie bazyliki zajmie około godziny, ale warto przeznaczyć więcej czasu na spacer wokół sanktuarium i podziwianie widoków z wzgórza.

W środy o godzinie 19:00 odprawiana jest uroczysta nowenna ku czci Matki Bożej Świętogórskiej połączona z Mszą świętą. W niedziele i święta nabożeństwa maryjne odbywają się o 16:30.

Informacje praktyczne – dojazd, godziny, ceny

Godziny otwarcia: Sanktuarium jest otwarte codziennie od 8:00 do 18:00. W niedziele i święta godziny mogą się nieznacznie różnić ze względu na odprawiane nabożeństwa.

Ceny: Wstęp do sanktuarium jest bezpłatny. Podczas niektórych wydarzeń kulturalnych, takich jak koncerty w ramach festiwalu „Musica Sacromontana”, mogą obowiązywać bilety wstępu.

Msze święte: W dni powszednie o 6:30, 7:00, 8:00 i 19:00. W niedziele i święta o 7:30, 9:00, 10:30, 12:00, 15:00 i 17:00.

Jak dojechać: Sanktuarium znajduje się w osadzie Głogówko, około 1,5-2 km na wschód od centrum Gostynia. Gostyń leży około 60 km na południe od Poznania, przy drodze łączącej Leszno z Jarocinem. Dojazd samochodem jest najprostszy – z Poznania trasą nr 12 lub 434. Przed sanktuarium znajduje się parking dla zwiedzających. Kopuła bazyliki widoczna jest z daleka, więc trudno się zgubić.

Kontakt: Święta Góra – Głogówko 1, 63-800 Gostyń, tel. 65/572 00 14 lub 65/572 08 55, e-mail: [email protected]

Warto połączyć wizytę w sanktuarium ze zwiedzaniem samego Gostynia, gdzie znajduje się gotycki kościół świętej Małgorzaty i inne ciekawe zabytki. Całość tworzy spójną trasę na kilka godzin zwiedzania.